خطــر آینــده‌ فروشــی- اخبار رسانه ها – اخبار تسنیم

به گفته گروه رسانه های خبرگزاری تسنیم، طی یکی، دو روز گذشته خبری مبنی‌بر اینکه «‌ایران از صندوق میان‌المللی پول ۱۸ میلیارد دلار وام تقاضا کرده هست»، درون فضای مجازی و همچنین بعضی رسانه‌ها منتشر شد. بعضی نمایندگان کمیسیون برنامه و بودجه مجلس نیز درون گفت‌وگوهای پراکنده با بعضی رسانه‌ها بر این خبر صحه گذاشته و کار ازبرای دریافت وام ۱۸میلیارد دلاری را تایید کردند. عزت‌الله یوسفیان‌ملا، عضو کمیسیون برنامه و بودجه مجلس ازجمله کسانی بود که با تایید خبر تقاضای ایران از صندوق میان‌المللی پول ازبرای دریافت وام گفت که پیش از این صحبت دریافت این وام مطرح بوده هست. محمد حسینی، دیگر عضو کمیسیون برنامه و بودجه مجلس نیز درمورد تقاضای وام ۱۸ میلیارد دلاری ایران از صندوق میان‌المللی و بانک جهانی، با اشاره به حضور غلامرضا تاجگردون، رئیس کمیسیون برنامه و بودجه مجلس درون مجمع عمومی صندوق میان‌المللی پول، هدف از حضور وی درون این مجمع را گفت‌وگو درخصوص دریافت وام ۱۸ میلیارد دلاری عنوان کرد.

منتشر شدن این خبر با واکنش سریع بانک مرکزی مواجه شد و ساعاتی پس از منتشر شدن خبر دریافت وام ۱۸ میلیارد دلاری، بانک مرکزی با منتشر شدن خبری با این عنوان که «هیچ‌شکل درخواستی از سوی این بانک به‌عنوان نهاد مسئول درون ارتباطات با صندوق میان‌المللی پول، ارائه نشده هست»، اخبار منتشرشده را تکذیب کرد. رابطه ها‌عمومی این بانک با بیان اینکه «امسال رئیس‌کل این بانک به دلیل مشغله کاری درون اجلاس بهاره صندوق میان‌المللی پول نیز شرکت نکرد و مسافرت خود به واشنگتن را دوشنبه پیش لغو کرد»، بر غلط‌بودن خبر دریافت وام ۱۸ میلیارد دلاری تاکید کرد.

تکذیب خبر فوق و تاکید بر اینکه رئیس‌کل بانک مرکزی به‌واسطه مشغله کاری درون اجلاس بهاره صندوق میان‌المللی پول شرکت نکرده‌ هست، اگرچه می‌تواند اندکی صحت و سقم این خبر را زیر سوال ببرد، ولی حضور رئیس کمیسیون برنامه و بودجه مجلس به‌همراه گروهی شامل نمایندگان وزارت اقتصاد به سرپرستی محمد خزاعی، رئیس سابق سازمان سرمایه‌گذاری درون این اجلاس، گمانه‌زنی درمورد حضور این افراد و صحبت درون این مجمع ازبرای دریافت وام ۱۸ میلیارد دلاری را تقویت می‌کند. مضاف بر اینکه درون شرایط اقتصادی حال حاضر کشور که خرج‌تراشی‌های غیرضروری ارزی می‌تواند به اقتصاد کشور آسیب‌رسان باشد، این سوال مطرح می‌شود که ضرورت شرکت این تیم درون اجلاس بهاره صندوق میان‌المللی پول و بانک جهانی چه می‌تواند باشد؟

 تبعات دریافت وام‌های خارجی

درون اینکه، استقراض و دریافت وام از بانک جهانی و صندوق میان‌المللی پول می‌تواند درون رشد و شکوفایی اقتصاد یک کشور تاثیرگذار باشد شکی نیست، ولی بدیهی هست که گرفتن وام درون شرایطی می‌تواند اقدامی موثر باشد که درون مسیر درست و با بازدهی بالا خرج شود، مضاف بر اینکه مدت وقت‌وقت بازپرداخت آن نیز با توجه به شرایط و امکانات کشور وام‌گیرنده، درست و معقول سیاستگذاری شده باشد. این درون حالی هست که گفته می‌شود هدف از دریافت وام ۱۸ میلیارد دلاری نه‌تنها استفاده کردن درون قسمت عمرانی و زیرساختی کشور نیست، بلکه قرار هست به‌واسطه دریافت این وام، سهم واردات کالاهای مصرفی افزایش یابد. به‌عبارت دیگر، وام دریافت‌شده صرف وارد کردن کالاهایی شود که واردات آن ضربه محکمی به تولید داخل وارد می‌کند.

ولی به هر حال، آنچه مسلم هست موضوع بدهی حاصل از دریافت وام موضوع غیرقابل انکاری هست تا جایی که می‌تواند درون مواقعی تبعات منفی وام دریافت شده را بیش از پیامدهای مثبت آن درون اقتصاد نمایان کند. از این رو هرچه میزان بدهی خارجی کشور کم باشد، اولا سبب می‌شود منبع ها مالی بیشتری به‌جای اینکه صرف بازپرداخت بدهی‌ها و بهره‌های کلان آن شود، به سمت رشد و توسعه اقتصادی یک کشور هدایت شود. ثانیا بدهی خارجی باید توسط ارز پرداخت شود و از آنجاکه میزان ذخایر ارزی هر کشور نسبت مستقیمی با رشد اقتصادی آن کشور دارد، درون نتیجه توانایی کشور ازبرای تنظیم اقتصاد داخلی و اموری همچون کالاهای مورد احتیاج مردم باید درون اولویت قرار داشته باشد لذا درصورتی که بدهی خارجی کشور کمتر باشد، احتیاج به استفاده کردن از ذخایر ارزی ازبرای بازپرداخت بدهی‌ها کمتر می‌شود.

 انباشت بدهی؛ دستاورد وام‌های خارجی

تجربه دریافت وام درون دولت‌های گذشته نشان می‌دهد اگرچه درون بعضی موارد وام‌های دریافتی درون جهت توسعه عمرانی کشور مصرف شده، ولی درنهایت بدهی‌‌های سنگینی را روی دوش دولت‌ها گذاشته هست. تحقیق آمارهای رسمی بانک مرکزی گویای این هست که دولت سازندگی درون آخر کار خود ۱۷…۷ میلیارد دلار بدهی خارجی ازبرای دولت پس از خود به‌جا گذاشت. درون دولت محمد خاتمی میزان بدهی خارجی کشور به ۲۳ میلیارد دلار رسید. دولت محمود احمدی‌نژاد هم که دولت را با بدهی خارجی ۲۳ میلیارد دلاری تحویل گرفته بود، تا آخر سال ۸۶ این رقم را به بیش از ۲۸ میلیارد و ۶۴۷ میلیون دلار رساند ولی این مسیر از سال ۸۷ نزولی شد تا اینکه درون آخر سال ۹۰ میزان بدهی خارجی به ۱۷میلیارد و ۳۴۰ میلیون دلار رسید. درون آخر آذرماه سال ۹۱ نیز میزان بدهی خارجی کشور به هشت‌میلیارد و ۴۷۷ میلیون دلار کاهش یافت.

براساس پژوهشی که از سوی مرکز پژوهش‌های مجلس انجام شده، گفته می‌شود آثار وام‌های خارجی روی کشورهای بدهکار بسیار متفاوت هست؛ درون بعضی کشورها نسبت سرمایه‌گذاری به تولید و سهم وام‌های خارجی اختصاص‌یافته به این سرمایه‌گذاری حتی کمتر از ۱۷ درصد هست. این کشورها همواره با مشکل بازپرداخت بدهی مواجه هستند و تجربه تلخی از بحران بدهی‌ها دارند. درون ایران نسبت سرمایه‌گذاری به تولید و سهم وام‌های اختصاص‌یافته به سرمایه‌گذاری به ترتیب حدود ۱۶ و ۱۷ درصد هست. وام‌های بلندمدت هرچند به‌طور اسمی به سرمایه‌گذاری اختصاص یافته ولی تاثیر آن بر سرمایه‌گذاری نهایی ناچیز بوده هست به‌طوری که با دریافت این وام‌ها، سیاستگذاران اقتصادی سهم منبع ها داخلی درون سرمایه‌گذاری را کاهش داده‌اند. همچنین تاثیر وام‌ها بر پس‌انداز داخلی نیز منفی بوده هست. مضاف بر اینکه اقتصاد کشور از انحرافات شدید قیمتی ازجمله پول داخلی (تورم)، نرخ سود بانکی، قیمت انرژی، دستمزدها و نرخ ارز رنج می‌برد.

 ابهام درون صحبت‌های ۲ نماینده

آنچنان که محمد حسینی، عضو کمیسیون برنامه و بودجه مجلس درون گفت‌وگو با یکی از رسانه‌‌ها گفته هست، گویا تقاضای وام از صندوق میان‌المللی پول صحت دارد و تاجگردون به همین دلیل به آمریکا رفته هست. این تقاضا ارائه‌شده و درصورتیکه ما بتوانیم درون این شرایط از منبع ها خارجی و وام از خارج استفاده کردن کنیم، راهکار خوبی ازبرای خودکفایی و تولید داخل و حفظ اشتغال خواهد بود.

عزت‌الله یوسفیان‌ملا، عضو دیگر کمیسیون برنامه و بودجه مجلس نیز معتقد هست: «این یک وام میان‌المللی هست که درون تمام دنیا از این‌شکل وام‌ها استفاده کردن می‌شود. این وام گرفتن‌ها منحصر به صندوق میان‌المللی پول نیست؛ درون حال حاضر بسیاری از پروژه‌های ما از وام‌های صندوق اقتصاد اسلامی استفاده کردن می‌کنند که طرح‌های آب و فاضلاب ازجمله این نمونه‌هاست. با دنیا درون حال مراوده هستیم و درصورتیکه این وام دریافت شود، می‌تواند بسیاری از مشکلات عمرانی را حل کند و درون قسمت اشتغال هم بسیار موثر هست. درون اینکه آیا هدف از مسافرت تاجگردون این درخواست بوده یا چیز دیگر اطلاع ندارم، ولی می‌دانم ایشان از سمت ایران به این ماموریت رفته هست.»

 چوب حراج به آینده اقتصادی ایران

صحبت‌های این نمایندگان درمورد دریافت وام ۱۸میلیارد تومانی درون حالی عنوان شده هست که درون تحلیل آن دو سناریو پیش رو قرار می‌گیرد؛ نخست اینکه با توجه به تجربه تاریخی دریافت وام‌های خارجی درون دولت‌های گذشته و انباشت بدهی یک دولت و واگذاری این بدهی‌ها به دولت آینده، می‌توان نتیجه گرفت که درصورت صحت این خبر و درخواست ایران ازبرای دریافت وام از صندوق میان‌المللی پول و بانک جهانی، دولت پا درون ورطه آینده‌فروشی ایران گذاشته هست. به‌عبارت دیگر، درون شرایط اقتصادی حال حاضر کشور دریافت وام از صندوق میان‌المللی پول و بانک جهانی به‌مثابه چوب حراج به آینده اقتصادی ایران هست.

درون سناریوی دوم، این شائبه وجود دارد که درصورت کذب بودن این خبر و عدم درخواست ایران ازبرای دریافت وام، به چه دلیل غلامرضا تاجگردون، نماینده شرکت‌کننده درون مجمع عمومی صندوق میان‌المللی پول و بانک جهانی علنا و به‌طور رسمی خبر مذکور را تایید یا تکذیب نمی‌کند؟ آیا امکان این وجود دارد که رسانه‌ای از روی تفنن و سرگرمی، موضوع مهمی مانند دریافت ۱۸ میلیارد دلار وام از صندوق میان‌المللی را مطرح کند و این مورد تایید یا تکذیب هیچ مسئول یا ارگانی و نهادی نباشد؟ تکذیب این خبر از سوی رابطه ها‌عمومی بانک مرکزی، اگرچه درون جایگاه خود قابل تامل هست، ولی به‌نظر می‌رسد کسانی باید اخبار منتشرشده را تایید یا تکذیب کنند که درون زمره شرکت‌کنندگان درون مجمع عمومی صندوق میان‌المللی پول حضور داشته‌اند.

منبع:فرهیختگان

انتهای پیام/

بازگشت به صفحه رسانه‌ها

Leave a comment

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *